رشد سهم بازار مالی در بورس کالا؛ اوراق بهادار به ۵۴ درصد معاملات رسید

تحریریه معدن نیوز
رشد سهم بازار مالی در بورس کالا؛ اوراق بهادار به ۵۴ درصد معاملات رسید

مدیرعامل بورس کالای ایران با تشریح مسیر تحول این بازار اعلام کرد بورس کالا امروز تنها محل معامله کالا نیست، بلکه با توسعه بازار اوراق بهادار مبتنی بر کالا، صندوق‌های طلا و نقره، ابزارهای مالی جدید، گواهی سپرده و برنامه‌های مولدسازی دارایی‌ها، به بستری برای مدیریت ریسک، جذب سرمایه به تولید و جلب اعتماد سرمایه‌گذاران تبدیل شده است.

به گزارش معدن‌نیوز، مدیرعامل بورس کالای ایران با اشاره به تحولات این بازار در سال‌های اخیر گفت بورس کالا پس از پشت سر گذاشتن دوره بلوغ در بازار فیزیکی و میزبانی از بخش مهمی از محصولات تولیدی کشور، اکنون وارد مرحله تازه‌ای شده است؛ مرحله‌ای که در آن ابزارهای مالی مبتنی بر کالا، نقش پررنگ‌تری در تأمین مالی، مدیریت ریسک و جذب سرمایه ایفا می‌کنند.

سید جواد جهرمی در برنامه «کلینیک بورس» با بیان اینکه بورس کالا دیگر صرفاً محلی برای خرید و فروش کالا نیست، اظهار کرد این بازار با ایجاد مزایایی همچون کشف قیمت شفاف، تبدیل شدن به مرجع داده‌های معتبر، تأمین پایدار مواد اولیه و توسعه بازار اوراق بهادار مبتنی بر کالا، به یکی از بسترهای مورد اعتماد سرمایه‌گذاران و تولیدکنندگان تبدیل شده است.

وی با اشاره به گسترش صندوق‌های طلا، ورود نقره به ابزارهای مالی بورس کالا و طراحی محصولات جدید افزود در سال‌های اخیر، ذی‌نفعان تازه‌ای به این بازار وارد شده‌اند و نگاه فعالان اقتصادی به بورس کالا تغییر کرده است. به گفته او، امروز تقریباً در حوزه‌های اصلی تولیدی کشور، کالایی وجود ندارد که یا در بورس کالا معامله نشود یا بخشی از زنجیره آن در این بازار حضور نداشته باشد.

ضرورت توسعه معاملات آنلاین در بازار فیزیکی

مدیرعامل بورس کالای ایران در ادامه، اصلاح ساختار بازار فیزیکی را یکی از محورهای مهم برنامه‌های این بورس دانست و گفت با وجود توسعه قابل توجه بازار فیزیکی، همچنان برخی زیرساخت‌ها نیازمند اصلاح و تکمیل هستند.

جهرمی با اشاره به اینکه معاملات در بازار فیزیکی عمدتاً از مسیر کارگزاران انجام می‌شود، تأکید کرد باید به سمت توسعه معاملات برخط و آنلاین حرکت کرد تا مشتریان بتوانند به شکل مستقیم‌تر، ساده‌تر و کارآمدتر خریدهای خود را انجام دهند.

وی همچنین بازنگری برخی مقررات و دستورالعمل‌ها را ضروری دانست و افزود دستورالعمل‌های مرتبط با تسویه، پذیرش کالا و سایر فرآیندهای اجرایی بورس کالا باید بر اساس تجربه‌های چند سال گذشته مورد بازبینی قرار گیرند تا کارایی بازار افزایش یابد.

رشد سهم بازار مالی در معاملات بورس کالا

مدیرعامل بورس کالای ایران با ارائه آماری از رشد بازار مالی این بورس اعلام کرد سهم بازار اوراق بهادار از مجموع معاملات بورس کالا در سال ۱۴۰۱ حدود ۹ درصد بود، اما این رقم در سال گذشته به ۴۶ درصد رسید.

به گفته جهرمی، این روند در دو ماه نخست سال جاری نیز ادامه یافته و سهم بازار اوراق بهادار از ارزش معاملات بورس کالا به ۵۴ درصد افزایش پیدا کرده است. او این آمار را نشانه‌ای روشن از رشد بازار مالی و گسترش فرآیند اوراق‌بهادارسازی در بورس کالا دانست.

وی تصریح کرد توسعه اوراق بهادار مبتنی بر کالا، هم درآمدهای بورس کالا را متنوع کرده، هم دامنه ذی‌نفعان این بازار را افزایش داده و هم ابزارهای تازه‌ای برای پاسخ‌گویی به سلیقه‌های مختلف سرمایه‌گذاری ایجاد کرده است.

اعتماد سرمایه‌گذاران؛ سرمایه اصلی بورس کالا

جهرمی در بخش دیگری از سخنان خود، اعتماد سرمایه‌گذاران را مهم‌ترین سرمایه بورس کالا توصیف کرد و گفت فعال ماندن بازار در شرایط دشوار، پیام روشنی برای فعالان اقتصادی دارد؛ اینکه امکان معامله، نقدشوندگی و دسترسی به منابع مالی در زمان مورد نیاز وجود دارد.

وی با اشاره به بازگشایی بازار صندوق‌های کالایی پس از بررسی‌های متعدد توضیح داد بسیاری از سرمایه‌گذاران در آن مقطع به نقدینگی و سرمایه خود نیاز داشتند و بازگشایی بازار با در نظر گرفتن مجموعه شرایط انجام شد.

مدیرعامل بورس کالا افزود این تصمیم نتایج مثبتی به همراه داشت؛ به‌طوری‌که حدود ۵۰ هزار میلیارد تومان منابع وارد صندوق‌های طلا شد و حتی پذیره‌نویسی صندوق‌های جدید نقره نیز انجام گرفت.

جهرمی تأکید کرد وقتی سرمایه‌گذار اطمینان داشته باشد که در صورت نیاز امکان فروش دارایی و دسترسی به منابع حاصل از آن وجود دارد، با اطمینان بیشتری در بازار باقی می‌ماند و تصمیم‌گیری می‌کند.

بورس کالا در مسیر یک تغییر جدی

مدیرعامل بورس کالای ایران با بیان اینکه این بازار در حال تجربه یک تغییر مسیر جدی است، گفت در بخش بازار فیزیکی، توسعه رینگ صادراتی، تسهیل دستورالعمل‌ها، اصلاح مقررات و ورود صنایع و محصولات جدید در دستور کار قرار دارد.

او افزود در حوزه بازارهای مالی نیز روند اوراق‌بهادارسازی با طراحی ابزارهای جدید ادامه خواهد یافت؛ هم از منظر تنوع ابزارها و هم از نظر تنوع کالاهایی که می‌توانند مبنای انتشار اوراق قرار گیرند.

به گفته جهرمی، یکی از ابزارهای جدید در دست طراحی، «اوراق سلف با تحویل گواهی» است. همچنین موضوع مولدسازی دارایی‌ها در بورس کالا نیز در دستور کار قرار دارد و سازمان بورس مصوبه مربوط به آن را ابلاغ کرده است.

وی درباره طرح مولدسازی دارایی‌ها توضیح داد اجرای این ابزار به دلیل برخی شرایط اخیر با اندکی تأخیر مواجه شده، اما به‌زودی رونمایی خواهد شد. پیش‌بینی بورس کالا این است که این ابزار بتواند به تولیدکنندگان کمک قابل توجهی کند؛ به‌ویژه از منظر کاهش نیاز به سرمایه در گردش، استفاده بهتر از موجودی انبارها و افزایش ظرفیت تولید در بخش واقعی اقتصاد.

توسعه زیرساخت‌های تسویه و انبارهای بین‌المللی

جهرمی همچنین به برنامه‌های بورس کالا در حوزه زیرساخت‌های تسویه اشاره کرد و گفت سال گذشته تغییری در سازوکار تسویه معاملات بازار مشتقه و مالی انجام شد و حساب‌ها از حساب‌های در اختیار بورس کالا به حساب‌های در اختیار کارگزاری‌ها منتقل شدند.

وی افزود این مسیر توسعه خواهد یافت و لازم است ماژول‌ها و قابلیت‌های جدیدی به آن اضافه شود تا نیاز سرمایه‌گذاران، کارگزاران و سایر فعالان اقتصادی به شکل کامل‌تری پاسخ داده شود.

مدیرعامل بورس کالای ایران فعال‌سازی کدهای PRX را نیز از دیگر برنامه‌های این بورس اعلام کرد و گفت اجرای این موضوع در آینده نزدیک می‌تواند منابع مالی جدیدی وارد بازار کند و تقاضای تازه‌ای برای معاملات ایجاد نماید.

او در پایان از برنامه‌ریزی برای استفاده از انبارهای بین‌المللی و برخی انبارهای مستقر در مناطق آزاد خبر داد و گفت هدف بورس کالا این است که از این زیرساخت‌ها برای تسهیل تأمین کالا استفاده کند.

به گفته جهرمی، بهره‌گیری از ظرفیت انبارهای بین‌المللی و مناطق آزاد می‌تواند از مسیر قبض انبار، گواهی سپرده کالایی، سلف واردات و سایر فرآیندهای مرتبط، نقش مؤثری در تأمین کالا و توسعه معاملات کالایی ایفا کند.

منبع: سنا