خراسان جنوبی در اکتشاف و کشف معادن رتبه نخست کشور را کسب کرد

به گزارش معدن‌نیوز، معاون معدن اداره‌کل صنعت، معدن و تجارت خراسان جنوبی با اشاره به روند فعالیت‌های معدنی استان، از کسب رتبه نخست کشوری در بخش پروانه‌های صادر شده اکتشاف و صدور گواهی کشف معادن در سه ماه نخست سال ۱۴۰۵ خبر داد و نتایج نخستین مزایده‌های واگذاری معادن در خردادماه را اعلام کرد.

حمید شادنوش روز شنبه در نشست شورای معادن استان خراسان جنوبی اظهار کرد: در سه ماه نخست سال جاری، در بخش اکتشاف از مجموع ۷۷۳ پروانه موجود در استان، ۱۸ پروانه جدید صادر شده که این عملکرد، رتبه نخست کشور را در این حوزه برای خراسان جنوبی به همراه داشته است.

وی بیان کرد: در زمینه گواهی‌های کشف نیز با صادر شدن ۱۲ گواهی جدید از مجموع ۶۳ گواهی موجود، این استان موفق شده جایگاه نخست کشور را در این بخش به خود اختصاص دهد.

معاون معدن اداره‌کل صنعت، معدن و تجارت خراسان جنوبی تصریح کرد: در بخش بهره‌برداری و استخراج نیز از مجموع ۸۸۹ پروانه بهره‌برداری در این استان، هشت پروانه جدید در سه ماه نخست سال صادر شده که این میزان، خراسان جنوبی را در رتبه دوم کشور قرار داده است.

وی با بیان اینکه در حوزه مجوزهای برداشت از مجموع ۱۹۵ مجوز موجود، پنج مجوز جدید صادر شده است، ادامه داد: از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون هیچ‌یک از پروانه‌های بهره‌برداری در این استان سلب صلاحیت نشده است.

شادنوش در ادامه به نتایج نخستین مزایده معادن و محدوده‌های معدنی سال ۱۴۰۵ اشاره کرد و گفت: در حوزه محدوده‌های اکتشافی که دارای شرایط واگذاری در مزایده خردادماه بودند، در مجموع ۵۸ محدوده در معرض مزایده قرار گرفت که با استقبال ۱۲۶ متقاضی مواجه شد و در نهایت ۲۹ شرکت‌کننده به عنوان برنده این مزایده‌ها شناخته شدند.

وی یادآور شد: در بخش محدوده‌های مربوط به گواهی‌نامه‌های کشف و پروانه‌های بهره‌برداری، ۱۰ محدوده برای واگذاری در مزایده خردادماه ارائه شد که با حضور ۲ متقاضی، یک محدوده به عنوان برنده نهایی مشخص شد.

رئیس سازمان نظام مهندسی معدن خراسان جنوبی نیز در ادامه با تاکید بر ظرفیت‌های گسترده معدنی افغانستان گفت: این کشور با برخورداری از ذخایر معدنی بکر و نیاز گسترده به سرمایه، فناوری، خدمات فنی و زیرساخت، امروز مهم‌ترین فرصت معدنی منطقه برای جمهوری اسلامی ایران محسوب می‌شود و همجواری جغرافیایی، توان فنی و سابقه همکاری، مزیت رقابتی ایران را در این بازار تقویت کرده است.

علیرضا جلالی‌فرد اظهار کرد: افغانستان اگرچه در سال‌های گذشته با چالش‌هایی همچون ناامنی، تحولات سیاسی، مهاجرت و مسائل مرزی روبه‌رو بوده، اما در مقابل یکی از غنی‌ترین و در عین حال کمتر توسعه‌یافته‌ترین پهنه‌های معدنی منطقه را در اختیار دارد؛ ظرفیتی که می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری همکاری‌های گسترده اقتصادی و فنی میان دو کشور باشد.

وی افزود: بخش قابل توجهی از ذخایر معدنی افغانستان همچنان در مرحله شناسایی و اکتشاف مقدماتی قرار دارد و این موضوع، فرصت مناسبی برای حضور شرکت‌های معدنی، مشاوران، پیمانکاران و سرمایه‌گذاران ایرانی فراهم کرده است.

رئیس سازمان نظام مهندسی معدن خراسان جنوبی با اشاره به نیازهای بخش معدن افغانستان تصریح کرد: توسعه این بخش علاوه بر سرمایه‌گذاری، به انتقال فناوری، ایجاد زیرساخت، ارائه خدمات مهندسی، آموزش نیروی انسانی و مدیریت پروژه نیاز دارد و پس از سال ۲۰۲۱ نیز معدن به یکی از محورهای اصلی سیاست‌های اقتصادی افغانستان تبدیل شده است.

وی از «دیپلماسی علمی و انتقال دانش فنی» به عنوان یکی از مهم‌ترین بسترهای توسعه همکاری‌های معدنی میان دو کشور نام برد و گفت: در این چارچوب، همکاری دانشگاه‌های ایران با مراکز علمی افغانستان، اجرای طرح‌های پژوهشی مشترک، برگزاری دوره‌های آموزشی تخصصی، انتقال دانش فنی و استفاده از ظرفیت استادان و متخصصان ایرانی در دستور کار قرار گرفته است.

جلالی‌فرد ادامه داد: بهره‌گیری از ظرفیت دانشجویان افغانستانی شاغل به تحصیل در دانشگاه‌های ایران، برگزاری کارگاه‌های آموزشی و نشست‌های تخصصی، انتقال تجربیات ایران در حوزه اکتشاف، استخراج، فرآوری، ایمنی و مدیریت معادن و همچنین طراحی دوره‌های مشترک با همکاری دانشگاه‌ها و مراکز آموزش فنی و حرفه‌ای از دیگر محورهای این برنامه است.

وی با اشاره به رقابت کشورهای منطقه برای حضور در بازار معدن افغانستان عنوان کرد: کشورهای آسیای مرکزی به‌ویژه ازبکستان بر توسعه همکاری‌های منطقه‌ای، پروژه‌های مشترک و توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل و انرژی تمرکز کرده‌اند، ترکیه بیشتر در حوزه خدمات فنی، پیمانکاری و صنایع ساختمانی فعال است و کشورهای حوزه خلیج فارس نیز به تدریج سرمایه‌گذاری در بخش معدن افغانستان را در دستور کار قرار داده‌اند.

رئیس سازمان نظام مهندسی معدن خراسان جنوبی افزود: جمهوری اسلامی ایران در این رقابت از مزیت‌های مهمی همچون همجواری جغرافیایی، شناخت بازار افغانستان، ظرفیت‌های فنی و مهندسی، توان صنعتی و دسترسی مناسب به مرزهای مشترک برخوردار است و در صورت برنامه‌ریزی منسجم می‌تواند سهم قابل توجهی از بازار خدمات فنی و مهندسی و پروژه‌های معدنی افغانستان را به دست آورد.

وی تاکید کرد: تجربه جهانی نشان می‌دهد کشورها و شرکت‌هایی که در مراحل ابتدایی توسعه پروژه‌های معدنی وارد عمل می‌شوند، در سال‌های بعد از مزیت رقابتی بیشتری برخوردار خواهند شد و ایجاد اعتماد متقابل، شبکه ارتباطی و حضور میدانی، نقش تعیین‌کننده‌ای در موفقیت بلندمدت دارد.

جلالی‌فرد در ادامه با اشاره به ظرفیت‌های معدنی ولایت فراه افغانستان گفت: این ولایت از ظرفیت‌های قابل توجهی در حوزه ذخایر مس، لیتیوم، سنگ‌آهن، سنگ‌های ساختمانی، سنگ آهک و ژیپس برخوردار است و براساس مطالعات انجام‌شده، برخی مواد معدنی راهبردی نیز در این منطقه شناسایی شده است.

وی تصریح کرد: موقعیت جغرافیایی فراه در همجواری با مرز ماهیرود، امکان توسعه همکاری‌های اقتصادی و معدنی را بیش از پیش فراهم کرده و ایجاد زیرساخت‌هایی مانند برق، راه، آزمایشگاه‌های تخصصی و مراکز خدمات معدنی می‌تواند زمینه بهره‌برداری از این ظرفیت‌ها را تسریع کند.

رئیس سازمان نظام مهندسی معدن خراسان جنوبی، سرمایه‌گذاری در اکتشاف و استخراج معادن مس، توسعه پروژه‌های لیتیوم، ایجاد واحدهای فرآوری سنگ‌آهن، احداث کارخانه‌های سیمان، گچ، سنگ‌بری و سایر صنایع معدنی، توسعه زیرساخت‌های لجستیکی، حمل‌ونقل مواد معدنی و اجرای پروژه‌های مشترک با وزارت معادن و اتاق تجارت افغانستان را از مهم‌ترین فرصت‌های سرمایه‌گذاری در ولایت فراه برشمرد.

وی یادآور شد: با توجه به همجواری خراسان جنوبی با افغانستان و برخورداری این استان از ظرفیت‌های تخصصی، فنی و مهندسی در حوزه معدن، می‌توان از این توانمندی‌ها برای توسعه همکاری‌های دوجانبه، انتقال دانش فنی و اجرای پروژه‌های مشترک معدنی بهره گرفت.

خراسان جنوبی در شرق ایران و در مرز مشترک با کشور افغانستان قرار دارد. این استان با ۳۳۱ کیلومتر مرز مشترک با افغانستان، در سال‌های اخیر شاهد تحولات فراوانی در عرصه اقتصادی و تجاری بوده است.

خراسان جنوبی با دارا بودن ۵۵ نوع ماده معدنی از مجموع ۶۵ گونه شناخته شده در کشور و ذخیره قطعی ۷.۶ میلیارد تن، اکنون در جایگاه چهارم اشتغال معدنی کشور ایستاده است.

وجود ذخایر غنی زغالسنگ، کُک، آهن، منیزیت، بنتونیت، کرومیت، مرمریت، آندالوزیت، بازالت، پتاس، مس و طلا در کنار خاک‌های صنعتی، این استان را در میان پنج استان برتر معدنی ایران قرار داده است.